AKTUALNOŚCI! · Szukaj u nas · BORY TV! · GALERIA · Kontakt z redakcją · Książki o borach
patron portalu
Bory Dolnośląskie Towarzystwo Szprotawa
Bory Dolnośląskie Ebook
Bory Dolnośląskie Eboo
Puszcza Wiechlicka Go!
Puszcza Wiechlicka
Nawigacja
TURYSTYKA & WYCIECZKI
Puszcza Wiechlicka
Pustynia Kozłowska
Książki o borach
Tajemnice wojskowe
Tajemnice wojskowe (2)
Muzeum Szprotawa
Szprotawa - Wenecja
Wyprawa do pupy słonia
Magiczne buki
Duchy w Bramie...
Klejnot północy
Bory Dolnośląskie
Inne Bory
Gród Chrobry
Dąb Chrobry król puszczy
Bolesławiec palony
10 cudów Borów
Zdjęcia z wycieczek
Survival Bory Dolnośląskie
Zamek/Pałac Chichy
Zamek Kliczków
Przygody nad Młynówką
Pustynie w borach
Lotnisko na niby
Święte miejsca Borów
Route 11
Poczwórny most
Wyprawa do źródeł Czernej
Wyprawa do źródła Bobru
Szlak po lotnisku

HISTORIA * ZABYTKI
Archiwum Bory
Archiwalne cytaty
Intrygujące epitafium
Tajemnicza bitwa
Przepowiednia Kottera
Odnaleziona litografia
Zbombardować NY
Ziemia zakazana
Poligon Bory Dolnośląskie
Berlinka w Szprotawie?
Zamek szprotawski
Legendy Bramy Żagańskiej
Tajemniczy miecz
Miasto na prochach
Kościół widmo
Opowieści z kufra
Gród Chrobry
Otwarta krypta
Masakra w Iławie
Podkradanie historii
Legenda Borowińska
Kronika Szprotawy digital
Kronika Szprotawy Kreisa
Sprottau AK
Browar Fasold
Koszary w Szprotawie
Skarb dokumentów
Węgierskie kule
Szprotawa Matuszkiewicza
Huta zniknęła
Wały Śląskie
Żagań państwem
Bomba w Polkowiczkach
Pałac Wiechlice
Lotnisko Szprotawa
Obóz Sprottau I WŚ
Neolityczny trop
Ochra IG Farben
Poszukiwane krzyże pokutne
Historycy z Borów
Krzywa wieża
Szukaj dokumentów
Publikacje regionalne
Cyfrowy Instytut Felixa Matuszkiewicza

PRZYRODA
Pustynie w borach
Wyprawa do pupy słonia
Rez. Buczyna Szprotawska
Klejnot północy
Dąb Chrobry król puszczy
Inne Bory
Powrót wilka
Bobrowe pojezierze
Zielonkowy szał
Mamuty w Witkowie
Złoto w Bobrze
Moc drzew
Meteoprzysłowia
Złoża ochry
Motyle Pfitznera
TP Birkut
Bory leczą
Dąb Baryłka Masła
Skamieniałości
Leśne lekarstwa
Świecące drzewa
Podtapianie Witkowa

STRONY REGIONALISTYCZNE
Dziennik Szprotawski
Towarzystwo Bory
Szprotawa biega po zdrowie
Szprotawa Windsurfing FB
Miód z Borów
Encyklopedia Lubuska
Niemieckie mapy >1945
Stare mapy Śląska...
Foto by Okołotowicz
Trakt Solny
Przemków i okolice
Szlaki Wymiarki
Kolej szprotawska
Foto Chocianów
Oberża Morderców
Wojciech Jachimowicz
Traktat o Szprotawie
Noblista z Niegosławic
Małomice.org
Świętoszów
Rowerem przez Bory
Święto Grzybów
Bory pod żaglami
10 lat TBD
Encyklopedia Powiatu Żagańskiego

GMINY BORÓW DOLNOŚLĄSKICH
Przemków
Szprotawa
Małomice
Żagań
Gromadka
Bolesławiec
Osiecznica
Węgliniec
Iłowa
Wymiarki
Przewóz
Łęknica
Gozdnica
Pieńsk
Zgorzelec
Nowogrodziec
Chocianów
Chojnów
Niegosławice

LOKALNA TWÓRCZOŚĆ
Z pamiętnika bezpieki
Traktat o Szprotawie

Linki
Download
Szprotawa Meble na Wymiar Szkolne i Biurowe
Szprotawa Zoologiczno-Wędkarski Sklep
Szprotawa Tłumacz niemieckiego Małomice Niegosławice
Maciej Boryna Szprotawa/Sprottau
Towarzystwo Bory Dolnośląskie * Institute of Lower Silesia Forest
Towarzystwo Bory Dolnośląskie, Działalność naukowo-badawcza
KURSY i SZKOLENI ROSZM WIECHLICE
Maciej Boryna Szprotawa/Sprottau ENGLISH
muzeum Szprotawa
Muzeum Ziemi Szprotawskiej Sprottau
DWOREK zaprasza
Zajazd Dworek Szprotawa
mapa skarbów Bory ©
Bory Dolnośląskie Skarby * Tajemnice
SZPROTAWA: JAK TO JEST Z TĄ WENECJĄ?
JAK TO JEST Z TĄ WENECJĄ?

Za każdym razem, kiedy słyszę, że Szprotawa to mała dolnośląska Wenecja, wpadam w lekką irytację. Jaka Wenecja? Gdzie? Czy dwie rzeki i para kanałów robi taki efekt?
Wytropiłem, że po raz pierwszy tego typu sformułowania użyli jeszcze niemieccy mieszkańcy. Wiadomym jest, że miasto od tamtych czasów – niemieckich mocno się zmieniło pod względem wyglądu. W Muzeum Ziemi Szprotawskiej szukam odpowiedzi wśród starych pocztówek i zdjęć.


Moją uwagę przykuwa kolorowa kartka ukazująca przystań nad Szprotką, a tuż obok – na wodzie łódź wycieczkowa niczym gondola. Sternik na rufie dziarsko operuje tyczką. Z obecnych mieszkańców nikt niczego takiego już nie pamięta. Ku mojemu zdziwieniu, na innej pocztówce kolejna przystań – tym razem nad Bobrem, a do niej przycumowane łodzie. Stojący obok pomnik krążownika "Möve" był ponoć jedynym marynarskim w głębi Niemiec. Gdzieindziej dostrzegam, że przez zasypany odcinek fosy miejskiej wiódł niegdyś stylowy pleciony mostek, wygięty w łuk jak te weneckie, a było ich ponoć więcej.
No właśnie mosty. Kto potrafi je zliczyć? Historyczny gród zbudowano u ujścia Szprotki do Bobru. Do tego fosa, kanały młyńskie, zalew, jakieś mniejsze potoki. Wynika z tego, iż Szprotawa w połowie XX wieku to miasto na 7 wyspach: starówka, barbakan, młynarska, rybacka, przedmieście głogowskie, ciąg ul. Sobieskiego od fabryki świec do zespołu szkół oraz wyspa w Iławie (przy ul. Zamkowej). Sprawną komunikację mogły w tej sytuacji zapewnić tylko mosty. Naliczyłem ich dziś 24, wraz z tymi, pod którymi woda już nie płynie (fosa przy Bramie Głogowskiej i przy ul. Kolejowej). A było ich jeszcze więcej. W okolicy samego centrum aż 15 mostów i mosteczków, w tym wytworne mosty Laubego, Göpperta, Nepomucena. Coraz mocniej pachnie Wenecją.


Most przy dawnej wyspie rybackiej (Fischerwerder)

Biorę kajak i woduję go w Szprotce. Miasto z wody wygląda zupełnie inaczej. Gdy się płynie od ul. Sienkiewicza, z jednej strony tylko wysokie ceglane mury domów sięgające w dół po samo dno. W ścianach ślady po dawnych drzwiach, mostkach i oknach. Przy ul. Kochanowskiego na zakręcie za wodospadzikiem trzeba uważać, by nie uderzyć w kamienny mur mostu. Potem duży meander, prawie koło, i w okolicy basenu znów mury domów zatopione w rzece. Szkoda, że w latach 60-tych ubiegłego wieku zasypano część fosy, bo mógłbym przepłynąć obok hotelu „Martpol”, obok „Turkusu” i tuż przy ruinie kościoła ewangelickiego – dawnego zamku. Największy galimatias jest wokół wyspy „barbakan” przed Bramą Żagańską. Tu na raz spotykają się Bóbr, Szprotka, fosa, kanały młyńskie. Nie każdy rozezna tu, co jest co.
Jeszcze rzut oka na renesansowo-barokowe motywy pięknego 2-wieżowego ratusza. Jego wyższa wieża – wschodnia jest krzywa, no to jestem już we Włoszech, tyle że w Toskanii.
Wpadnę jeszcze na dobrą włoską pizzę do...


Stary most przez fosę, przed Bramą Żagańską.
Pozostałe przęsła są zamurowane.



Tu można poczuć namiastkę weneckich klimatów
(zaplecze ul. Sienkiewicza)



Kiedyś takich kładek było wiele
(okolica ul. Kochanowskiego)



Płynąc kajakiem trzeba uważać, by nie uderzyć w mur
(ul. Kochanowskiego).



Mury domów sięgające rzecznego dna...



Tylko wystawić z okna wędkę...
Tu widać ślad po kładce.



Zasypana fosa przy dawnej Bramie Głogowskiej
(w głębi suchy most przy hotelu "Martpol")



Kanał młyński przy młynie górnym



Tu fosa łączy się z kanałem młyńskim
(w tle Brama Żagańska)



Kanał młyński przy dawnym młynie dolnym



Szprotka (z prawej) łączy się z kanałem młyńskim,
zanim wpadnie do Bobru.



Odbudowany po wojnie most przez Bóbr
(na dnie fragmenty konstrukcji wysadzonej w 1945 roku)



"Tatuś" i "synek", czyli zabytkowy most Goepperta
i przy nim jego młody betonowy następca.
Po lewej była kiedyś przystań.



Plan miasta z lat 30. XX wieku

Autor artykułu: Maciej Boryna
Tekst i zdjęcia objęte prawami autorskimi.
borynam@interia.pl
Ostatnie Artykuły
Poniemiecki cmentarz...
Puszcza Wiechlicka o...
Odkrycie w Wiechlicach
Kurs przewodników po...
Wiechlice na rubieży...
Pustynia Kozłowska
Pustynia Kozłowska Bory Dolnośląskie
kajakiem po borach
Kajakiem po Szprotawie
bunkry w borach
Bunkry Bory Dolnośląskie
Park Drogowskazów
SZPROTAWSKI PARK KAMIENNYCH DROGOWSKAZÓW Sprottau
BORY TV!
TV Bory Dolnośląskie Szprotawa
dąb Chrobry
Dąb Chrobry Szprotawa Sprottau
publikacje regionalne
Bory Dolnośląskie Publikacje
Zakłady Usługowe Zachód (usługi komunalne)
Zakłady Usługowe Zachód
Online
Gości Online: 1
Brak Użytkowników Online

Zarejestrowanch Uzytkowników: 55
Nieaktywowany Użytkownik: 635
Najnowszy Użytkownik: marcin90
Logowanie
Nazwa Użytkownika

Hasło



Nie jesteś jeszcze naszym Użytkownikiem?
Kilknij TUTAJ żeby się zarejestrować.

Zapomniane hasło?
Wyślemy nowe, kliknij TUTAJ.

Załóż : Własne Darmowe Forum | Własną Stronę Internetową | Zgłoś nadużycie