AKTUALNOŚCI! · Szukaj u nas · BORY TV! · GALERIA · Kontakt z redakcją · Książki o borach
patron portalu
Bory Dolnośląskie Towarzystwo Szprotawa
Bory Dolnośląskie Ebook
Bory Dolnośląskie Eboo
Puszcza Wiechlicka Go!
Puszcza Wiechlicka
Nawigacja
TURYSTYKA & WYCIECZKI
Puszcza Wiechlicka
Pustynia Kozłowska
Książki o borach
Tajemnice wojskowe
Tajemnice wojskowe (2)
Muzeum Szprotawa
Szprotawa - Wenecja
Wyprawa do pupy słonia
Magiczne buki
Duchy w Bramie...
Klejnot północy
Bory Dolnośląskie
Inne Bory
Gród Chrobry
Dąb Chrobry król puszczy
Bolesławiec palony
10 cudów Borów
Zdjęcia z wycieczek
Survival Bory Dolnośląskie
Zamek/Pałac Chichy
Zamek Kliczków
Przygody nad Młynówką
Pustynie w borach
Lotnisko na niby
Święte miejsca Borów
Route 11
Poczwórny most
Wyprawa do źródeł Czernej
Wyprawa do źródła Bobru
Szlak po lotnisku

HISTORIA * ZABYTKI
Archiwum Bory
Archiwalne cytaty
Intrygujące epitafium
Tajemnicza bitwa
Przepowiednia Kottera
Odnaleziona litografia
Zbombardować NY
Ziemia zakazana
Poligon Bory Dolnośląskie
Berlinka w Szprotawie?
Zamek szprotawski
Legendy Bramy Żagańskiej
Tajemniczy miecz
Miasto na prochach
Kościół widmo
Opowieści z kufra
Gród Chrobry
Otwarta krypta
Masakra w Iławie
Podkradanie historii
Legenda Borowińska
Kronika Szprotawy digital
Kronika Szprotawy Kreisa
Sprottau AK
Browar Fasold
Koszary w Szprotawie
Skarb dokumentów
Węgierskie kule
Szprotawa Matuszkiewicza
Huta zniknęła
Wały Śląskie
Żagań państwem
Bomba w Polkowiczkach
Pałac Wiechlice
Lotnisko Szprotawa
Obóz Sprottau I WŚ
Neolityczny trop
Ochra IG Farben
Poszukiwane krzyże pokutne
Historycy z Borów
Krzywa wieża
Szukaj dokumentów
Publikacje regionalne
Cyfrowy Instytut Felixa Matuszkiewicza

PRZYRODA
Pustynie w borach
Wyprawa do pupy słonia
Rez. Buczyna Szprotawska
Klejnot północy
Dąb Chrobry król puszczy
Inne Bory
Powrót wilka
Bobrowe pojezierze
Zielonkowy szał
Mamuty w Witkowie
Złoto w Bobrze
Moc drzew
Meteoprzysłowia
Złoża ochry
Motyle Pfitznera
TP Birkut
Bory leczą
Dąb Baryłka Masła
Skamieniałości
Leśne lekarstwa
Świecące drzewa
Podtapianie Witkowa

STRONY REGIONALISTYCZNE
Dziennik Szprotawski
Towarzystwo Bory
Szprotawa biega po zdrowie
Szprotawa Windsurfing FB
Miód z Borów
Encyklopedia Lubuska
Niemieckie mapy >1945
Stare mapy Śląska...
Foto by Okołotowicz
Trakt Solny
Przemków i okolice
Szlaki Wymiarki
Kolej szprotawska
Foto Chocianów
Oberża Morderców
Wojciech Jachimowicz
Traktat o Szprotawie
Noblista z Niegosławic
Małomice.org
Świętoszów
Rowerem przez Bory
Święto Grzybów
Bory pod żaglami
10 lat TBD
Encyklopedia Powiatu Żagańskiego

GMINY BORÓW DOLNOŚLĄSKICH
Przemków
Szprotawa
Małomice
Żagań
Gromadka
Bolesławiec
Osiecznica
Węgliniec
Iłowa
Wymiarki
Przewóz
Łęknica
Gozdnica
Pieńsk
Zgorzelec
Nowogrodziec
Chocianów
Chojnów
Niegosławice

LOKALNA TWÓRCZOŚĆ
Z pamiętnika bezpieki
Traktat o Szprotawie

Linki
Download
Szprotawa Meble na Wymiar Szkolne i Biurowe
Szprotawa Zoologiczno-Wędkarski Sklep
Szprotawa Tłumacz niemieckiego Małomice Niegosławice
Maciej Boryna Szprotawa/Sprottau
Towarzystwo Bory Dolnośląskie * Institute of Lower Silesia Forest
Towarzystwo Bory Dolnośląskie, Działalność naukowo-badawcza
KURSY i SZKOLENI ROSZM WIECHLICE
Maciej Boryna Szprotawa/Sprottau ENGLISH
muzeum Szprotawa
Muzeum Ziemi Szprotawskiej Sprottau
DWOREK zaprasza
Zajazd Dworek Szprotawa
mapa skarbów Bory ©
Bory Dolnośląskie Skarby * Tajemnice
ARCHEOLOGIA: SZPROTAWA – MIASTO NA PROCHACH
Maciej Boryna
MIASTO NA PROCHACH

Zapewne to nie jedyna, ale też i jedna z niewielu osad miejskich posadowiona na starożytnym cmentarzysku. Nie mówimy oczywiście o Szprotawie w dzisiejszym wydaniu, lecz o obszarze starego miasta, zamkniętego niegdyś masywnym pierścieniem kamiennych murów. Dawne źródła niemieckie wielokrotnie wspominają o znaleziskach archeologicznych na terenie centrum. Wśród nich wymieniono ogrom urn z cmentarzyska ciałopalnego.

Czytaj także na ten temat:
Budowali market, a odkryli starożytne artefakty...


Starożytne dzieło sztuki wykopane w centrum miasta,
przechowywane w Muzeum Ziemi Szprotawskiej.

Niemcy określali je mianem artefaktów słowiańskich, zgodnie z obowiązującą wtedy metodologią. Zachowały się zdjęcia tychże zabytków, zgromadzone w symbolicznej ilości w przedwojennym muzeum szprotawskim (Laube – und Heimatmuseum Sprottau), prowadzonym przez dr Felixa Matuszkiewicza. Zdjęcia te pozwolą później na ustalenie właściwego pochodzenia urn. Grobom popielnicowym towarzyszyły przeróżnego rodzaju przydatki, jak ozdobne szpile, klamry, bransolety, naszyjniki, broń, a także naczynia z żywnością, lampy i co najciekawsze gliniane figurki ptaków. Bez wątpienia wierzono, że po śmierci istnieje jakaś forma życia. Spora część starożytnych grobowych skarbów trafiła wtedy do prywatnych domów szprotawian, różnej maści badaczy, będąc także wysyłana do krewnych i znajomych na całym świecie. Część bądź co bądź trafiała do wrocławskiego muzeum.


Fragment starego niemieckiego opracowania archeologicznego
o Szprotawie (Sprottau)

Do podobnego zdarzenia doszło w latach 60-tych XX wieku. Podczas robót ziemnych w granicach miejskiego centrum ponownie natrafiono na setki zabytkowych naczyń, pochodzących z dawnych pochówków. Zanim przybyła milicja, sporo naczyń „rozeszło się” po Szprotawie. Rzetelne dochodzenie przyczyniło się do odzyskania wielu z nich. Emerytowany funkcjonariusz Roman Pakuła, obecnie społeczny opiekun muzeum, osobiście plombował milicyjną „sukę” z ładunkiem do jednej z lubuskich składnic muzealnych. Około 20 lat później sprawa powtórzyła się, lecz na mniejszą skalę. Kiedy w 2003 roku rozpoczyna się organizowanie Muzeum Ziemi Szprotawskiej, darczyńca przekazuje mu naczynia wydobyte przez koparkę w latach 80-tych. Polscy naukowcy już wtedy doskonale wiedzą, że najstarszą część centrum Szprotawy zbudowano na cmentarzysku ludności Kultury Łużyckiej. Pięknie wykończone, mocne, gładkie, błyszczące, czarne naczynia przynależą do tzw. grupy białowickiej tejże kultury. To prawdziwe dzieła sztuki. Pochodzą z okresu ok. 500 lat przed naszą erą, mają więc ok. 2,5 tys. lat (!). To rodzaj eksponatów, które potrafią oczarować człowieka archeologią. Dwa szprotawskie naczynia są wyeksponowane w podświetlanym szklanym regale, wraz z podobnymi znalezionymi w okolicy.


Piękne czarne błyszczące naczynie potrafi oczarować archeologią.
Tysiące lat temu niby prymitywne ludy wytwarzały takie precjoza.

Za najstarszą część centrum miasta uważa się tę najwyżej położoną, nie podtapianą przez wezbrania Bobru (obecne centrum Szprotawy to dawna wyspa usytuowana w zlewisku ujścia Szprotki do Bobru). Mowa o południowej części wyspy, a więc okolicy Pl. Kościelnego, Pl. Ewangelickiego, ul. Świerczewskiego i ul. Sądowej. Być może ma to się jakoś do starego lokalnego podania, według którego miejski kościół farny wzniesiono w miejscu dawnego kultu pogańskiego. A i tak dreptając sobie beztrosko po „kocich łbach” Placu Kościelnego trzeba mieć świadomość, że chodzi się po grobach dawnego przykościelnego cmentarza.


Naczynie KŁ z miejscowości Chichy w gminie Małomice (jedno z wielu)


Południowa część centrum Szprotawy (zdjęcie z www.szprotawa.pl)

Autor: Maciej Boryna
Artykuł objęty prawami autorskimi
borynam@interia.pl

Zobacz także:
Gród Chrobry
Miecz jedyny w Polsce
Brama Żagańska opowiada
Ostatnie Artykuły
Poniemiecki cmentarz...
Puszcza Wiechlicka o...
Odkrycie w Wiechlicach
Kurs przewodników po...
Wiechlice na rubieży...
Pustynia Kozłowska
Pustynia Kozłowska Bory Dolnośląskie
kajakiem po borach
Kajakiem po Szprotawie
bunkry w borach
Bunkry Bory Dolnośląskie
Park Drogowskazów
SZPROTAWSKI PARK KAMIENNYCH DROGOWSKAZÓW Sprottau
BORY TV!
TV Bory Dolnośląskie Szprotawa
dąb Chrobry
Dąb Chrobry Szprotawa Sprottau
publikacje regionalne
Bory Dolnośląskie Publikacje
Zakłady Usługowe Zachód (usługi komunalne)
Zakłady Usługowe Zachód
Online
Gości Online: 1
Brak Użytkowników Online

Zarejestrowanch Uzytkowników: 55
Nieaktywowany Użytkownik: 686
Najnowszy Użytkownik: marcin90
Logowanie
Nazwa Użytkownika

Hasło



Nie jesteś jeszcze naszym Użytkownikiem?
Kilknij TUTAJ żeby się zarejestrować.

Zapomniane hasło?
Wyślemy nowe, kliknij TUTAJ.

Załóż : Własne Darmowe Forum | Własną Stronę Internetową | Zgłoś nadużycie