AKTUALNOŚCI! · Szukaj u nas · BORY TV! · GALERIA · Kontakt z redakcją · Książki o borach
patron portalu
Bory Dolnośląskie Towarzystwo Szprotawa
Bory Dolnośląskie Ebook
Bory Dolnośląskie Eboo
Puszcza Wiechlicka Go!
Puszcza Wiechlicka
Nawigacja
TURYSTYKA & WYCIECZKI
Puszcza Wiechlicka
Pustynia Kozłowska
Książki o borach
Tajemnice wojskowe
Tajemnice wojskowe (2)
Muzeum Szprotawa
Szprotawa - Wenecja
Wyprawa do pupy słonia
Magiczne buki
Duchy w Bramie...
Klejnot północy
Bory Dolnośląskie
Inne Bory
Gród Chrobry
Dąb Chrobry król puszczy
Bolesławiec palony
10 cudów Borów
Zdjęcia z wycieczek
Survival Bory Dolnośląskie
Zamek/Pałac Chichy
Zamek Kliczków
Przygody nad Młynówką
Pustynie w borach
Lotnisko na niby
Święte miejsca Borów
Route 11
Poczwórny most
Wyprawa do źródeł Czernej
Wyprawa do źródła Bobru
Szlak po lotnisku

HISTORIA * ZABYTKI
Archiwum Bory
Archiwalne cytaty
Intrygujące epitafium
Tajemnicza bitwa
Przepowiednia Kottera
Odnaleziona litografia
Zbombardować NY
Ziemia zakazana
Poligon Bory Dolnośląskie
Berlinka w Szprotawie?
Zamek szprotawski
Legendy Bramy Żagańskiej
Tajemniczy miecz
Miasto na prochach
Kościół widmo
Opowieści z kufra
Gród Chrobry
Otwarta krypta
Masakra w Iławie
Podkradanie historii
Legenda Borowińska
Kronika Szprotawy digital
Kronika Szprotawy Kreisa
Sprottau AK
Browar Fasold
Koszary w Szprotawie
Skarb dokumentów
Węgierskie kule
Szprotawa Matuszkiewicza
Huta zniknęła
Wały Śląskie
Żagań państwem
Bomba w Polkowiczkach
Pałac Wiechlice
Lotnisko Szprotawa
Obóz Sprottau I WŚ
Neolityczny trop
Ochra IG Farben
Poszukiwane krzyże pokutne
Historycy z Borów
Krzywa wieża
Szukaj dokumentów
Publikacje regionalne
Cyfrowy Instytut Felixa Matuszkiewicza

PRZYRODA
Pustynie w borach
Wyprawa do pupy słonia
Rez. Buczyna Szprotawska
Klejnot północy
Dąb Chrobry król puszczy
Inne Bory
Powrót wilka
Bobrowe pojezierze
Zielonkowy szał
Mamuty w Witkowie
Złoto w Bobrze
Moc drzew
Meteoprzysłowia
Złoża ochry
Motyle Pfitznera
TP Birkut
Bory leczą
Dąb Baryłka Masła
Skamieniałości
Leśne lekarstwa
Świecące drzewa
Podtapianie Witkowa

STRONY REGIONALISTYCZNE
Dziennik Szprotawski
Towarzystwo Bory
Szprotawa biega po zdrowie
Szprotawa Windsurfing FB
Miód z Borów
Encyklopedia Lubuska
Niemieckie mapy >1945
Stare mapy Śląska...
Foto by Okołotowicz
Trakt Solny
Przemków i okolice
Szlaki Wymiarki
Kolej szprotawska
Foto Chocianów
Oberża Morderców
Wojciech Jachimowicz
Traktat o Szprotawie
Noblista z Niegosławic
Małomice.org
Świętoszów
Rowerem przez Bory
Święto Grzybów
Bory pod żaglami
10 lat TBD
Encyklopedia Powiatu Żagańskiego

GMINY BORÓW DOLNOŚLĄSKICH
Przemków
Szprotawa
Małomice
Żagań
Gromadka
Bolesławiec
Osiecznica
Węgliniec
Iłowa
Wymiarki
Przewóz
Łęknica
Gozdnica
Pieńsk
Zgorzelec
Nowogrodziec
Chocianów
Chojnów
Niegosławice

LOKALNA TWÓRCZOŚĆ
Z pamiętnika bezpieki
Traktat o Szprotawie

Linki
Download
Szprotawa Meble na Wymiar Szkolne i Biurowe
Szprotawa Zoologiczno-Wędkarski Sklep
Szprotawa Tłumacz niemieckiego Małomice Niegosławice
Maciej Boryna Szprotawa/Sprottau
Towarzystwo Bory Dolnośląskie * Institute of Lower Silesia Forest
Towarzystwo Bory Dolnośląskie, Działalność naukowo-badawcza
KURSY i SZKOLENI ROSZM WIECHLICE
Maciej Boryna Szprotawa/Sprottau ENGLISH
muzeum Szprotawa
Muzeum Ziemi Szprotawskiej Sprottau
DWOREK zaprasza
Zajazd Dworek Szprotawa
mapa skarbów Bory ©
Bory Dolnośląskie Skarby * Tajemnice
SZPROTAWSKI PARK KAMIENNYCH DROGOWSKAZÓW
Szprotawski Park
Kamiennych Drogowskazów



Szkolna wyprawa przy starym drogowskazie (Nowa Kopernia).

Bez wątpienia niejeden z nas spacerując po okolicy natknął się na sponiewierany przez czas i ukryty w zaroślach kamień, na którym ktoś jakby wyrył jakieś napisy, ale mchy i naloty mineralne utrudniają odczytanie inskrypcji. Po oczyszczeniu trawą lub kijem okazuje się, że ów kamień to zabytkowy drogowskaz. Z racji takiego a nie innego biegu historii, stare drogowskazy w województwach dolnośląskim i w sporej części lubuskiego są zapisane w języku niemieckim, co jeszcze bardziej intryguje ich odkrywców.

W okolicy Szprotawy spotykamy ich niemało, a w pobliskiej wsi Wiechlice jest ich całe zagłębie. Najsłynniejsze są jednak odnowione przez TBD dwa stojące obok siebie artefakty spod Nowej Koperni, wskazujące drogi do Bobrowic i Koberbrunn, z podaniem odległości w milach. Dziś stanowią jedną z atrakcji szlaku turystycznego, tj. popularnej Pętli Bobrowickiej. Pozostałe pojedyncze egzemplarze kryją się prawie w każdej wsi, a niekiedy przy zapomnianych leśnych traktach. Wszystkich zachowanych na pewno jeszcze nie znamy.


Przy pracy kustosz szprotawskiego muzeum Krzysztofa Danielkowska,
asystuje jej Aniela Cichalewska - wiceszefowa muzealnego archiwum
(Henryków).

Stare kamienne drogowskazy zyskują na znaczeniu nie tylko ze względu na swój wiek, ale co im niejako z natury przypisane ukazują nam rozplanowanie dawnych istotnych przynajmniej dla regionu szlaków komunikacyjnych. Choć znane nam egzemplarze stanęły na skrzyżowaniach z początkiem XIX wieku, to jednak odzwierciedlają stosunki drogowe ze starszych czasów. Dziś już nikt nie pamięta, że np. ze Szprotawy spod Bramy Żagańskiej wychodziła droga handlowa w kierunku Zgorzelca wiodąca przez środek obecnego poligonu wojskowego albo że Wiechlice odgrywały kiedyś rolę w komunikacji pomiędzy Szprotawą a Głogowem, Kożuchowem i Nową Solą. Stan ten potwierdzają również archiwalne mapy.

Pierwszej inwentaryzacji zabytków sztuki drogowej na terenie gminy Szprotawa dokonali w 2002 roku społeczni opiekunowie zabytków z Towarzystwa Bory Dolnośląskie w osobach Krzysztofy Danielkowskiej i autora niniejszego artykułu. Odszukiwanie, odszyfrowywanie i odnawianie starych drogowskazów to naprawdę niezła przygoda turystyczno-historyczna. Dla przykładu w lesie pod Wiechlicami przy drogowskazie „do Głogowa” (oryg. „nach Glogau”) trzeba było spędzić cały dzień, aby z pomocą szpadla i samochodu ustawić go w pierwotnej pozycji. Rejestr ponad 20 kamieni trafił do wojewódzkiego konserwatora zabytków oraz szprotawskiego magistratu. Uzupełnić należy, że każdy z zabytków został sfotografowany i oznakowany. To akurat bardzo się przydało, kiedy wiosną 2007 roku stwierdzono nagłe zniknięcie dwóch artefaktów z Wiechlic. Dzięki fotografiom z rejestru i wzorowej współpracy z mediami zguby odzyskano w przeciągu paru dni. To była sensacja. Podobnież Ireneusz Ganczar z Siecieborzyc ze szpadlem w ręku bronił pięknego drogowskazu stojącego przy jego posesji, kiedy ten próbowano zrabować z użyciem dźwigu w biały dzień. Trzeba jeszcze dodać, że kilka kamieni samodzielnie odnowił regionalista Krzysztof Wachowiak. A zupełnie niedawno, w maju br. został przez działaczy TBD wydobyty z rowu i zrewitalizowany drogowskaz w Henrykowie.


Ustawianie na pasach drogowskazu pod Wiechlicami (2002).
Na zdjęciu M.Boryna.

Na wniosek autora artykułu władze TBD oraz dyrekcja Muzeum Ziemi Szprotawskiej na specjalnym spotkaniu w dniu 22 sierpnia br., poświęconemu właśnie opisywanym kamiennym bohaterom, podjęli uchwałę że owe wyjątkowe szprotawskie zgrupowanie będzie odtąd tzw. produktem turystycznym i jednocześnie obiektem edukacji regionalnej, zwanym w materiałach informacyjno-promocyjnych „Szprotawskim Parkiem Kamiennych Drogowskazów”. To element naszego lokalnego dziedzictwa kulturowego, o które należy dbać i które powinno nam służyć. Wszystkie drogowskazy trafią do map turystycznych i zostaną ogólnie opracowane. Do tego oferowana będzie ścieżka edukacyjna obejmująca obszar największej koncentracji tychże zabytków. A do lokalnych władz samorządowych oraz zarządców dróg apeluje się o objęcie opisywanych pamiątek historii należną im troską i opieką, niektóre bowiem zostały poprzestawiane wskutek inwestycji ziemnych albo „schowały się” za dzikimi krzewami.


Autor artykułu:
Maciej Boryna


Nieoznakowany szlak turystyczny
Hotel "Chrobry" - Park Drogowskazów



Pokaż Szlak turystyczny Hotel "Chrobry" - Park Drogowskazów na większej mapie
Ostatnie Artykuły
Poniemiecki cmentarz...
Puszcza Wiechlicka o...
Odkrycie w Wiechlicach
Kurs przewodników po...
Wiechlice na rubieży...
Pustynia Kozłowska
Pustynia Kozłowska Bory Dolnośląskie
kajakiem po borach
Kajakiem po Szprotawie
bunkry w borach
Bunkry Bory Dolnośląskie
Park Drogowskazów
SZPROTAWSKI PARK KAMIENNYCH DROGOWSKAZÓW Sprottau
BORY TV!
TV Bory Dolnośląskie Szprotawa
dąb Chrobry
Dąb Chrobry Szprotawa Sprottau
publikacje regionalne
Bory Dolnośląskie Publikacje
Zakłady Usługowe Zachód (usługi komunalne)
Zakłady Usługowe Zachód
Online
Gości Online: 1
Brak Użytkowników Online

Zarejestrowanch Uzytkowników: 55
Nieaktywowany Użytkownik: 862
Najnowszy Użytkownik: marcin90
Logowanie
Nazwa Użytkownika

Hasło



Nie jesteś jeszcze naszym Użytkownikiem?
Kilknij TUTAJ żeby się zarejestrować.

Zapomniane hasło?
Wyślemy nowe, kliknij TUTAJ.

Załóż : Własne Darmowe Forum | Własną Stronę Internetową | Zgłoś nadużycie