AKTUALNOŚCI! · Szukaj u nas · BORY TV! · GALERIA · Kontakt z redakcją · Książki o borach
patron portalu
Bory Dolnośląskie Towarzystwo Szprotawa
Bory Dolnośląskie Ebook
Bory Dolnośląskie Eboo
Puszcza Wiechlicka Go!
Puszcza Wiechlicka
Nawigacja
TURYSTYKA & WYCIECZKI
Puszcza Wiechlicka
Pustynia Kozłowska
Książki o borach
Tajemnice wojskowe
Tajemnice wojskowe (2)
Muzeum Szprotawa
Szprotawa - Wenecja
Wyprawa do pupy słonia
Magiczne buki
Duchy w Bramie...
Klejnot północy
Bory Dolnośląskie
Inne Bory
Gród Chrobry
Dąb Chrobry król puszczy
Bolesławiec palony
10 cudów Borów
Zdjęcia z wycieczek
Survival Bory Dolnośląskie
Zamek/Pałac Chichy
Zamek Kliczków
Przygody nad Młynówką
Pustynie w borach
Lotnisko na niby
Święte miejsca Borów
Route 11
Poczwórny most
Wyprawa do źródeł Czernej
Wyprawa do źródła Bobru
Szlak po lotnisku

HISTORIA * ZABYTKI
Archiwum Bory
Archiwalne cytaty
Intrygujące epitafium
Tajemnicza bitwa
Przepowiednia Kottera
Odnaleziona litografia
Zbombardować NY
Ziemia zakazana
Poligon Bory Dolnośląskie
Berlinka w Szprotawie?
Zamek szprotawski
Legendy Bramy Żagańskiej
Tajemniczy miecz
Miasto na prochach
Kościół widmo
Opowieści z kufra
Gród Chrobry
Otwarta krypta
Masakra w Iławie
Podkradanie historii
Legenda Borowińska
Kronika Szprotawy digital
Kronika Szprotawy Kreisa
Sprottau AK
Browar Fasold
Koszary w Szprotawie
Skarb dokumentów
Węgierskie kule
Szprotawa Matuszkiewicza
Huta zniknęła
Wały Śląskie
Żagań państwem
Bomba w Polkowiczkach
Pałac Wiechlice
Lotnisko Szprotawa
Obóz Sprottau I WŚ
Neolityczny trop
Ochra IG Farben
Poszukiwane krzyże pokutne
Historycy z Borów
Krzywa wieża
Szukaj dokumentów
Publikacje regionalne
Cyfrowy Instytut Felixa Matuszkiewicza

PRZYRODA
Pustynie w borach
Wyprawa do pupy słonia
Rez. Buczyna Szprotawska
Klejnot północy
Dąb Chrobry król puszczy
Inne Bory
Powrót wilka
Bobrowe pojezierze
Zielonkowy szał
Mamuty w Witkowie
Złoto w Bobrze
Moc drzew
Meteoprzysłowia
Złoża ochry
Motyle Pfitznera
TP Birkut
Bory leczą
Dąb Baryłka Masła
Skamieniałości
Leśne lekarstwa
Świecące drzewa
Podtapianie Witkowa

STRONY REGIONALISTYCZNE
Dziennik Szprotawski
Towarzystwo Bory
Szprotawa biega po zdrowie
Szprotawa Windsurfing FB
Miód z Borów
Encyklopedia Lubuska
Niemieckie mapy >1945
Stare mapy Śląska...
Foto by Okołotowicz
Trakt Solny
Przemków i okolice
Szlaki Wymiarki
Kolej szprotawska
Foto Chocianów
Oberża Morderców
Wojciech Jachimowicz
Traktat o Szprotawie
Noblista z Niegosławic
Małomice.org
Świętoszów
Rowerem przez Bory
Święto Grzybów
Bory pod żaglami
10 lat TBD
Encyklopedia Powiatu Żagańskiego

GMINY BORÓW DOLNOŚLĄSKICH
Przemków
Szprotawa
Małomice
Żagań
Gromadka
Bolesławiec
Osiecznica
Węgliniec
Iłowa
Wymiarki
Przewóz
Łęknica
Gozdnica
Pieńsk
Zgorzelec
Nowogrodziec
Chocianów
Chojnów
Niegosławice

LOKALNA TWÓRCZOŚĆ
Z pamiętnika bezpieki
Traktat o Szprotawie

Linki
Download
Szprotawa Meble na Wymiar Szkolne i Biurowe
Szprotawa Zoologiczno-Wędkarski Sklep
Szprotawa Tłumacz niemieckiego Małomice Niegosławice
Maciej Boryna Szprotawa/Sprottau
Towarzystwo Bory Dolnośląskie * Institute of Lower Silesia Forest
Towarzystwo Bory Dolnośląskie, Działalność naukowo-badawcza
KURSY i SZKOLENI ROSZM WIECHLICE
Maciej Boryna Szprotawa/Sprottau ENGLISH
muzeum Szprotawa
Muzeum Ziemi Szprotawskiej Sprottau
DWOREK zaprasza
Zajazd Dworek Szprotawa
mapa skarbów Bory ©
Bory Dolnośląskie Skarby * Tajemnice
ARCHEOLOGIA: GRÓD CHROBRY
Maciej Boryna
CO WIEMY O GRODZIE CHROBRY?

Gdy spojrzysz z lotu ptaka na porośniętą buszem pradolinę Bobru pod Szprotawą, nie widzisz co ona kryje poza rzecznym nurtem i koronami drzew. Trzeba zejść na ziemię i zapuścić się w leśne ścieżki, by zwiększyć szansę na dostrzeżenie tego co przez przyrodę ukryte.


Park Słowiański nad Bobrem z lotu ptaka

Wędrując przez Park Słowiański, niemal w jego sercu natrafiamy na rozległą płaską górę. Oko od razu zderza się z ziemną ścianą wysoką na 5-6 metrów. Kiedy już pokonasz jej stromy brzeg, nie poczujesz się jak na szczycie, lecz jak na nowym poziomie – nowym lądzie. Góra zdaje się nie mieć końca, a w istocie ma powierzchnię ok. 4 hektarów. Paradoksalnie jest tak duża, że może nie zwrócić czyjejś uwagi jako coś osobliwego. Każdego dnia park przemierza setka szprotawian, lecz nie każdy ma świadomość, koło czego przechodzi.
Niemcy zwali ją oficjalnie – Nonnenbuschberg, co znaczy mniej więcej „góra w buszu zakonnic”, bo w istocie należała niegdyś do tutejszego klasztoru magdalenek. Zwyczajowo zaś Liebesberg – „górka miłości”, która to nazwa ukorzeniła się również w polskiej powojennej tradycji. Tuż obok znajduje się parkowy staw z „wyspą zaręczynową”, co aż nader oddaje praktykowany charakter miejsca. Od kiedy powołano do życia Zespół Przyrodniczo-Krajobrazowy „Park Słowiański”, górka otrzymała od projektanta oficjalnie nazwę „Gród Chrobry”. Czy słusznie?


Północne wejście na Gród Chrobry

Z literatury niemieckiej jak dotąd udało uchwycić się jednego autora, który odniósł się naukowo do klasztornej góry. Konrektor August Gloger w 1925 roku napisał o niej jako grodzisku z czasów polskich. Nie wiemy jednak, czy autor bazował na wynikach jakichś badań czy na ustnej tradycji. Już w 1894 roku znany niemiecki etnolog Rudolf Virchow zaliczył otaczający grodzisko park do obiektów kulturowych, tyle że nazwał go z jakichś przyczyn "lasem Hunów". Niemieckie mapy oznaczają te miejsce symbolem historycznego obiektu kulturowego, zapewne nie bez powodu. W 1925 roku z inicjatywy Felixa Matuszkiewicza przygotowywano wykopaliska na omawianym obiekcie. Mija kilkadziesiąt lat, przez które ziemny kolos nie doczekał się zainteresowania. A powinien, bo nie znajdziesz na Bobrze takiego drugiego.
W 1990 roku góra intryguje młodzieżowy Klub Archeologiczny ze Szprotawy. Młodzi regionaliści sprowadzają na miejsce konserwatora zabytków, pokazują wymyte przez deszcz na skarpach fragmenty ceramiki. Ale brak środków na badania, a może urzędniczy marazm, czynią swoje. Potrzeba było jeszcze 18 lat, by spostrzeżenia i publikacje regionalistów, teraz już zrzeszonych w Muzeum Ziemi Szprotawskiej, doczekały się poważnej uwagi. W międzyczasie autor niniejszego artykułu wpisuje ziemny obiekt do Gminnej Ewidencji Zabytków. W latach 2008-2009 na górce organizowane są oficjalne prace archeologiczne pod patronatem wrocławskiego oddziału Polskiej Akademii Nauk. I nagle sensacja. Wydobyte fragmenty naczyń ceramicznych z wczesnego i późnego średniowiecza oraz inne artefakty potwierdzają istnienie osadnictwa.


Drugie wykopaliska archeologiczne na Grodzie Chrobry w 2009 roku

Teraz należy w zupełnie innym kontekście podejść do poszukiwań tajemniczej Iławy, odnotowanej w 1000 roku w Kronice Thietmara, gdzie władca Polski Bolesław Chrobry wystawnie witał cesarza Ottona III na trasie pielgrzymki do Grobu św. Wojciecha w Gnieźnie. A najbliższe zabudowania obecnej Iławy, teraźniejszej dzielnicy Szprotawy, stoją nieopodal. Ówczesna sytuacja polityczna i wewnętrzna Polski, na ile ją znamy, pozwala na postawienie hipotezy, iż budowę grodu można wiązać z rządami Mieszka I lub bardziej Bolesława Chrobrego. To ma z kolei związek z hipotezą autora artykułu, że fortyfikacja mogła funkcjonować bardzo krótko lub nawet nie została ukończona. Potwierdzałoby to relatywnie małą ilość pozyskanego w trakcie wykopalisk materiału archeologicznego.


Zdaniem autora, badając Gród Chrobry należy wziąć pod uwagę
kontekst współistnienia trzech innych ziemnych obiektów kulturowych położonych
w kierunku wsi Polkowiczki (fragment mapy 1927)

Z czym więc mamy do czynienia? To, że z obiektem archeologicznym, nie ulega wątpliwości. To, że z grodziskiem, jest prawdopodobne. I byłoby to jedno z największych grodzisk w Polsce, świadczące o znaczeniu miejsca, stosunkach polityczno-społecznych i aspiracjach władcy. Niewykluczone, że historyczny człowiek wykorzystał do swoich celów istniejące już - naturalne wzniesienie.
Wycieczki na Gród Chrobry dla szkół, grup studenckich itp. organizują przewodnicy z Towarzystwa Bory Dolnośląskie.

Artykuł objęty prawami autorskimi.
Autor: Maciej Boryna (borynam@interia.pl)

Wykorzystana literatura:
August Gloger "Beiträge zur Heimatkunde des Kreises Sprottau" 1925
Maciej Boryna „Tajemnice Szprotawy i okolic” 2001 (ISBN 83-913508-1-9)
Maciej Boryna „Szprotawa i okolice” 2/2004
Maciej Boryna „Klaus Hänsch. Pomiędzy Szprotawą a Europą” 2005
Maciej Boryna "Co odkryto w Szprotawie sprzed tysięcy lat" 1999
Mariusz Łesiuk „Sprawozdanie i opracowanie ratowniczo-rozpoznawczych prac archeologicznych na terenie obiektu naziemnego Gród Chrobry w Szprotawie, pow. Żagański, woj. Lubuskie” 2009
Karta AZP nr Szprotawa 18 (AZP 70-14/58).

Czytaj także:
Książka o dawnym życiu Borach Dolnośląskich
Ostatnie Artykuły
Poniemiecki cmentarz...
Puszcza Wiechlicka o...
Odkrycie w Wiechlicach
Kurs przewodników po...
Wiechlice na rubieży...
Pustynia Kozłowska
Pustynia Kozłowska Bory Dolnośląskie
kajakiem po borach
Kajakiem po Szprotawie
bunkry w borach
Bunkry Bory Dolnośląskie
Park Drogowskazów
SZPROTAWSKI PARK KAMIENNYCH DROGOWSKAZÓW Sprottau
BORY TV!
TV Bory Dolnośląskie Szprotawa
dąb Chrobry
Dąb Chrobry Szprotawa Sprottau
publikacje regionalne
Bory Dolnośląskie Publikacje
Zakłady Usługowe Zachód (usługi komunalne)
Zakłady Usługowe Zachód
Online
Gości Online: 1
Brak Użytkowników Online

Zarejestrowanch Uzytkowników: 55
Nieaktywowany Użytkownik: 635
Najnowszy Użytkownik: marcin90
Logowanie
Nazwa Użytkownika

Hasło



Nie jesteś jeszcze naszym Użytkownikiem?
Kilknij TUTAJ żeby się zarejestrować.

Zapomniane hasło?
Wyślemy nowe, kliknij TUTAJ.

Załóż : Własne Darmowe Forum | Własną Stronę Internetową | Zgłoś nadużycie